O Tłumaczeniach / Porady dla Tłumaczy

Dokument ten jest tłumaczeniem "Web Style Sheets About the translations / hints for translators". Przekład ten nie jest przekładem normatywnym i może zawierać błędy wynikające z tłumaczenia. Status normatywny posiada jedynie wersja w języku angielskim na stronie W3C http://www.w3.org/Style/translating/ Dokument jest chroniony prawem autorskim.

Arkusze Stylów
O Tłumaczeniach
Porady dla Tłumaczy

O Tłumaczeniach

Tłumaczenia stylów i stron CSS, podobnie jak większość pozostałych tłumaczeń stron z witryny W3C, są wykonywane przez ochotników. Niektóre tłumaczenia są wysokiej jakości, inne niższej. Najprawdopodobniej są też one trochę nieaktualne w stosunku do oryginalnych stron w języku angielskim.

Jeżeli szukasz tłumaczeń specyfikacji technicznych, najlepszym miejscem do tego typu poszukiwań jest baza danych tłumaczeń. Tłumaczenia innych, zmieniających się od czasu do czasu stron (jak na przykład tej, którą właśnie czytasz) są najczęściej podlinkowane bezpośrednio z oryginalnych stron w języku angielskim i nie pojawiają się w bazie danych.

Jeżeli zauważysz jakieś błędy na którejkolwiek ze stron, proszę daj nam znać.

Serdeczne podziękowania dla wszystkich tłumaczy!

Porady dla tłumaczy

Jeżeli chciałbyś pomóc przy tłumaczeniu jednej lub kilku stron, powiadom nas wysyłając wiadomość e-mail na adres listy mailowej tłumaczy <w3c-translators@w3.org>.

Nie musisz być zawodowym tłumaczem, ale preferujemy wykonywanie tłumaczeń na język ojczysty, aby zapewnić wyższą jakość przekładu. Tłumaczenia maszynowe są zbyt niskiej jakości, więc proszę ich nam nie wysyłać.

Lokalizacja tłumaczeń

Większość tłumaczeń nie jest umieszczana na stronach W3C. Jeżeli posiadasz witrynę internetową, na której możesz zamieścić swoje tłumaczenie, po prostu opublikujemy odnośnik do niego. Możemy też umieścić tłumaczenie bezpośrednio na stronach W3C, jeżeli rzeczywiście ci na tym zależy.

Preferujemy stabilne odnośniki, więc jeżeli lokalizacja tłumaczenia może się zmieniać lub możliwe jest jego usunięcie, wyślij nam cały dokument, a opublikujemy go na stronach W3C.

Wykorzystanie arkuszy stylów

Znacznym ułatwieniem dla czytelników jest sytuacja, kiedy oryginał i tłumaczenie mają ten sam układ strony. Oznacza to, że tłumaczenie wykorzystują najczęściej te same arkusze stylów co oryginał. Można to osiągnąć na dwa sposoby:

Umieścić odnośnik do oryginalnego arkusza stylów na stronach w3.org.
Skopiować odpowiednia arkusze stylów do własnej witryny.

Jeżeli umieszczasz odnośnik do arkuszy stylów ze stron W3C, musisz zamienić adresy względne w odnośnikach. Przykładowo, poniższy odnośnik z adresem względnym:

<link rel=stylesheet title="Gold + navbar"
  rel="nofollow" href="threepart-f.css"...

zamieniamy na odnośnik z adresem bezwzględnym:

<link rel=stylesheet title="Gold + navbar"
  rel="nofollow" href="http://www.w3.org/Style/threepart-f.css"...

Niektóre reguły w arkuszach stylów są zależne od wykorzystanego języka. W szczególności słowa "Local links" znajdujące się w prawym górnym rogu kolumny pochodzą z arkusza stylów. Przy tworzeniu kopii lokalnej arkuszy stylów należy pamiętać o umieszczeniu odpowiedniego tłumaczenia tych słów w pliku threepart.css.

Reguła stylów, którą należy wstawić wygląda tak:

div.map:lang(en):before {content: "Local links"}

gdzie atrybut "en" należy zastąpić kodem języka (patrz następny punkt) odpowiednim dla języka użytego w tłumaczeniu, a słowa "Local links" należy przetłumaczyć na język docelowy.

Jeżeli umieszczasz odnośniki do arkuszy stylów na stronach W3C, proszę powiadom mnie o tym, jakie jest prawidłowe tłumaczenie wyrażenia "Local links" na język przekładu, co umożliwi mi dodanie ich do głównego arkusza stylów.

W rzadkich przypadkach mogą pojawić się też inne reguły stylów, które należy zmienić w przypadku określonych języków.

Znacznik języka

Każdy tekst na stronach internetowych powinien być opisany znacznikiem języka, w którym został napisany. W przypadku stron wykorzystujących arkusze stylów W3C jest to jeszcze ważniejsze, ponieważ niektóre arkusze stylów są zależne od określonego języka.

Absolutnym minimum jest umieszczenie na górze strony, zaraz po linii "doctype", następującego fragmentu kodu:

<html lang="xy">

gdzie "xy" należy zastąpić 2-literowym kodem języka odpowiadającym językowi, w którym wykonano tłumaczenie. W przypadku braku kodu 2-literowego należy wykorzystać kodem 3-literowy.

Przetłumaczony tekst powinien w większości przypadków zawierać te same znaczniki (tagi) co oryginał. W niektórych przypadkach może być konieczne wprowadzenie zmian w znacznikach w obrębie zdań, ze względu na różnice w składni różnych języków.

Kodowanie znaków

Poniższe informacje dotyczą osób, które zamierzają umieścić przetłumaczoną stronę na własnej witrynie internetowej (robi to większość tłumaczy).

Jeżeli kodowanie znaków w dokumencie nie jest prawidłowo ustawione, może zdarzyć się, że tekst nie będzie poprawnie wyświetlany. Kodowanie znaków to mapowanie bajtów na litery, więc jeżeli przeglądarka nie będzie korzystać z prawidłowego kodowania, niektóre litery mogą nie zostać wyświetlone, lub mogą zostać zastąpione przez inne znaki lub litery. Oczywiście użytkownik ma możliwość ustawienia w przeglądarce odpowiedniego kodowania znaków, niemniej lepiej jest, gdy przeglądarka potrafi od razu wyświetlić dokument poprawnie. Bez poprawnie określonego kodowania znaków nie będzie też możliwa walidacja (patrz niżej) dokumentu.

Popularne kodowania znaków to ASCII, ISO-8859-1, UTF-8 oraz Windows-1252, jest ich jednak o wiele więcej. Kiedy piszesz dokument, będzie on najczęściej zapisany z lokalnym kodowaniem znaków twojego komputera lub z kodowaniem UTF-8.

Istnieją dwa sposoby, żeby poinformować przeglądarkę o kodowaniu znaków w dokumencie. Najlepszym sposobem jest bezpośrednie przekazanie tej informacji przez serwer w momencie otrzymania od przeglądarki zapytania o dokument. Przy poprawnie skonfigurowanej przeglądarce dzieje się to automatycznie, i z załadowanym dokumentem nic już nie trzeba robić.

Możesz sprawdzić, czy twój serwer przesyła poprawne informacje o kodowaniu znaków przeprowadzając walidację umieszczonego na serwerze dokumentu za pomocą walidatora znaczników W3C. Dostarczy on informacji o tym, czy kodowanie jest ustawione, i czy jest ustawione poprawnie.

Kiedy serwer nie przesyła poprawnego kodowania i nie jest możliwa jego konfiguracja, alternatywą jest deklaracja kodowania znaków w dokumencie. Można to zrobić dodając poniższą linię kodu w części dokumentu z nagłówkiem HEAD:

<meta http-equiv="Content-type"
  content="text/html;charset=utf-8">

gdzie atrybut "utf-8" należy zastąpić właściwym kodowaniem dokumentu (jeżeli jest inny niż utf-8).

Więcej informacji na temat kodowania znaków można znaleźć na stronie Kodowanie znaków w dziale internacjonalizacja W3C.

Prawa autorskie

Licencja autorska W3C zezwala każdemu na wykonywanie tłumaczeń pod pewnymi warunkami. W skrócie, dopuszczalne jest wykonanie tłumaczenia pod warunkiem wyraźnego odwołania do oryginału w przetłumaczonym tekście jak również zezwolenia W3C na publikację tłumaczenia w innych miejscach.

Szczególnie warto zapoznać się sekcją 5.7 FAQ IPR.

Odnośnik do oryginalnego tekstu powinien zawierać pełny adres URL razem z .html na końcu. (Tzn. nie http://www.w3.org/foo, ale http://www.w3.org/foo.html.) Dalsze wyjaśnienia zawarto w sekcji Negocjacja języka poniżej.

Negocjacja języka

W większości przypadków serwer W3C zwraca domyślnie dokument w języku angielskim, i wyświetla tłumaczenie dokumentu na wyraźne życzenie użytkownika po kliknięciu w odpowiedni odnośnik. Jednak w pewnych przypadkach (np. w niektórych poradnikach) sytuacja jest dokładnie odwrotna: serwer zwraca domyślnie dokument w języku wybranym przez użytkownika, i wyświetla angielską wersję tylko na wyraźne życzenie użytkownika po kliknięciu w odnośnik do angielskiej wersji dokumentu.

Proces automatycznego wyświetlania dokumentów w języku wybranym przez użytkownika nazywamy negocjacją języka i jest on częścią protokołu HTTP. Działa on, przynajmniej na naszych stronach, w ten sposób, że poza adresem URL każdego dokumentu istnieje jeden adres URL odnoszący się do wszystkich tłumaczeń. W naszym przypadk tworzymy ten adres URL poprzez pominięcie rozszerzenia .html: dla angielskiego dokumentu http://www.w3.org/foo.html ogólny adres URL to http://www.w3.org/foo.

Kiedy użytkownik kliknie w ogólny adres URL, serwer sprawdzi preferowany język użytkownika (przekazywany razem z zapytaniem w protokole HTTP) i porówna go z listą dostępnych adresów URL, a następnie zwróci właściwą wersję dokumentu.

Wiele przeglądarek pozwala użytkownikowi skonfigurować własne preferencje językowe (można mieć więcej niż jedną), jednak językiem domyślnym pozostaje język wersji samej przeglądarki.

Praktycznie rzecz biorąc, oznacza to, że kiedy odnośnik ma wskazywać wyraźnie do wersji angielskiej dokumentu, należy dopisać rozszerzenie .html na końcu adresu.

Jak wspomniałem wcześniej, w większości przypadków serwer W3C i tak wyświetli dokument w wersji angielskiej, nawet kiedy adres URL nie będzie zawierał rozszerzenia .html na końcu. Jednak w niektórych przypadkach negocjacja języka jest aktywna i krótszy adres URL powoduje wyświetlenie tłumaczenia dokumentu.

Wykorzystanie kodu HTML

Tłumaczenia, podobnie jak wszystkie dokumenty W3C, muszą przejść walidację, co oznacza, że muszą wykorzystywać kod HTML i CSS zgodnie z odpowiednimi specyfikacjami. Do sprawdzenia błędów w dokumentach można wykorzystać walidatory W3C: walidator znaczników W3C dla kodu HTML oraz walidator CSS dla kodu CSS.

O ile dokumenty, które nie przeszły walidacji mogą wyświetlać się poprawnie w większości obecnych przeglądarek, to dokumenty po walidacji mają większą szansę na to, że zostaną poprawnie wyświetlone przez przeglądarki w przyszłości.

Więcej informacji na temat tłumaczeń można znaleźć w sekcji Tłumaczenia W3C.

Polskie tłumaczenie "Web Style Sheets About the translations / hints for translators"

Arkusze Stylów O Tłumaczeniach Porady dla Tłumaczy